Meest gestelde vragen borstvoeding
Komt borstvoeding vanzelf op gang?
Al vanaf de 20e week van je zwangerschap maakt je melkklierweefsel moedermelk aan. Hormonen uit de placenta zorgen dat deze melk nog niet vrijkomt. Na de geboorte van je baby en de placenta verdwijnt deze ‘remmende’ factor. Je borsten vullen zich en gaan na een aantal dagen grotere hoeveelheden melk produceren. Daarna wordt de productie steeds meer een kwestie van vraag en aanbod. Hoe meer je baby drinkt, hoe meer moedermelk wordt aangemaakt.
Wat zijn regeldagen?
Is je kind onrustig en lijkt hij geen troost te vinden aan de borst? Dan kan er sprake zijn van een regeldag. Kenmerkend is dat je baby vaak en meestal kort wil drinken. Gemiddeld komen regeldagen zo’n 10 dagen, 3 weken en 6 weken na de geboorte voor. Je baby heeft behoefte aan meer melk en geeft aan je borsten het signaal dat de melkproductie omhoog moet. Het beste is om er aan toe te geven. Na één of meer dagen heb jij weer een tevreden kind!
Wanneer schakel ik een lactatiekundige in?
Als je borstvoeding geeft en problemen of vragen hebt kun je terecht bij een lactatiekundige. Bij thuiszorginstellingen, in ziekenhuizen of als zelfstandig gevestigde. Aarzel niet om contact op te nemen als borstvoeding pijnlijk is, je kind onvoldoende groeit of als je twijfelt of je het wel goed doet. Je kunt al tijdens je zwangerschap voor borstvoedingsvoorlichting bij een lactatiekundige aankloppen. Lactatiekundige hulp wordt door de meeste zorgverzekeraars vergoed vanuit de aanvullende polis.
Moet ik mijn menu aanpassen voor borstvoeding?
Borstvoeding geven maakt hongerig! De hoeveelheid kilocalorieën die jij exact nodig hebt, wordt onder meer bepaald door je lengte, gewicht, activiteitenpatroon en de hoeveelheid melk die je per dag produceert. Geef toe aan je hongergevoel en kies voor een gezonde basisvoeding met royaal groente, fruit, zuivel en vlees, vis of vegetarische vervanger. Drink minstens twee liter vocht per dag en gebruik voldoende onverzadigde vetten. Deze komen terecht in de moedermelk als bouwstenen voor de hersenen, ogen en zenuwstelsel van je kleine. Dat betekent twee keer per week vette vis, elke boterham besmeren met halvarine en per persoon een eetlepel vloeibaar vet bij de warme maaltijd. De oorzaak van krampjes ligt in een onrijp darmstelsel en heeft meestal niets met jouw voeding te maken.
Kan het kwaad om pittig te eten als je borstvoeding geeft?
Sommige vrouwen vragen zich af of het kwaad kan om tijdens de borstvoedingsperiode pittig te eten. Het is verstandig om goed na te denken over wat je eet. Bepaalde producten kunnen krampjes bij je baby veroorzaken. Je merkt vaak al binnen 24 uur of je baby last van iets heeft. Merk je niets, dan is er geen reden de betreffende producten achterwege te laten.
Kun je borst- en flesvoeding ook combineren?
Zeker, maar niet vanaf het begin. In de kraamweken is het belangrijk dat je borsten frequent genoeg worden gestimuleerd om voldoende melkkliertjes te activeren. Hiermee leg je een goede basis voor je ‘borstvoedingscarrière’. Het maakt het makkelijker om op een later moment de melkproductie te verhogen als dat nodig is, maar óók om de borstvoeding te vervangen door flesvoeding zonder dat je melkproductie achteruit loopt. Een goede start zorgt later voor een betere combinatie tussen borst en fles
Mag je lijnen als je borstvoeding geeft?
De meeste vrouwen raken na de bevalling geleidelijk aan de overtollige zwangerschapskilo’s kwijt. Dit gebeurt ook als je borstvoeding geeft en is niet schadelijk als het beperkt blijft tot een halve kilo per week. Lijnen om meer af te vallen, is niet verstandig. Behalve het risico op voedingstekorten bestaat de kans dat er meer chemische stoffen – zoals PCB’s – vanuit je vetweefsel in je moedermelk terechtkomen. Deze zijn schadelijk voor je baby. Het belangrijkste: gezond eten en zorgen dat je voeding voldoende vitamines en mineralen bevat. Gebruik dagelijks een multivitaminepreparaat voor voedende vrouwen.
Wat zijn de wettelijke regels rondom kolven?
Volgens de Arbeidstijdenwet mag je – totdat je baby 9 maanden is – een kwart van je werktijd besteden aan het voeden, rechtstreeks of door te kolven. Je werkgever is verplicht om een passende en afsluitbare ruimte beschikbaar te stellen. Een voorwaarde is wel dat jij je werkgever op tijd vertelt dat je na je verlof wilt voeden. Als je niet kunt of wilt kolven of voeden op je werk, mag je ook ergens naartoe gaan om te kolven of te voeden. Na 9 maanden houdt het voedingsrecht op. Toch moet de werkgever je nog steeds in staat stellen om te kunnen blijven voeden, bijvoorbeeld in de vorm van extra pauzes. Maar dan wel in overleg en in je eigen tijd.
Hoe bouw ik een voorraad afgekolfde melk op?
Ook als je niet gaat werken, kan het handig zijn om afgekolfde melk achter de hand te hebben. Na de eerste ochtendvoeding kun je proberen om nog wat melk uit je borsten te kolven. Kleine porties kun je invriezen als ijsklontjes, of – afgekoeld op koelkasttemperatuur – bij elkaar schenken. Begin op tijd met kolven, liefst als je baby tussen de 4 en 6 weken oud is. Zo wennen je borsten ook aan het kolfapparaat. Hoe vaker en ontspannen je kolft, des te meer melk er in het flesje stroomt. Door ook je kind minstens om de dag een beetje afgekolfde melk aan te bieden, voorkom je dat hij straks weigert om uit iets anders te drinken dan de borst.
Krijgt mijn baby altijd genoeg melk binnen?
Melk die je afkolft, ziet er vaak waterig uit. Toch bevat moedermelk altijd voldoende voedingsstoffen! Ook kun je herkennen of je kleine voldoende drinkt. Tijdens het voeden hóór je – als het goed is – je baby slikken. Alleen de kaken of oorlelletjes zien bewegen zonder bijhorende slikgeluidjes is niet afdoende. Laat hem drinken aan de eerste borst zolang hij wil en bied de tweede borst aan als toetje. Op die manier krijgt je kleine voldoende vetten binnen. In de eerste kraamweek zijn minstens acht voedingen per etmaal nodig.
Op de lange duur is de mate waarin de baby aankomt de beste indicatie of hij genoeg krijgt, maar richtlijnen over passende gewichtstoename voor flesgevoede baby’s zijn niet geschikt voor baby’s die borstvoeding krijgen. Op de korte termijn zijn er ook manieren om te weten te komen of de baby genoeg krijgt, door te kijken naar hoe goed de baby aan de borst drinkt, en zelfs door gewoon de baby te observeren na een voeding – is de baby tevreden, of maakt hij nog hapbewegingen of sabbelt hij op zijn vuistjes?
Wat als mijn baby buikkrampjes heeft?
Probeer dan eens wat minder van het volgende te nemen:
- fruit zoals druiven, sinaasappels, mandarijnen, aardbeien of pruimen,
- groenten zoals kool, broccoli, prei, spruitjes, spinazie, koolraap, rabarber, paprika, tomaten, uien en knoflook,
- scherpe kruiden en specerijen zoals chilipoeder, kerrie en pepers,
- koolzuurhoudende dranken,
- chocolade en veel koffie.
Hoe zit het met roken en borstvoeding?
Het wordt niet aangeraden om te roken tijdens de borstvoedingsperiode. Toch is het ook dán nog beter om borstvoeding te geven dan flesvoeding. Dit vanwege de antistoffen in moedermelk. Het nadeel is dat nicotine in de moedermelk terecht komt en zelfs in een hogere concentratie dan in je bloed. Behalve dan dat het slecht is voor je baby, kan hij er ook onrustig van worden. Nicotine is een stimulerende stof. Je baby kan er slechter van slapen en drinken. Wil je toch roken, doe dit dan direct ná een voeding en niet binnen 2 uur ervoor.
Wat doe ik als ik zelf ziek ben?
Bij ziekte als griep, verkoudheid en hoge koorts kun je blijven doorvoeden. Het kan wel zijn dat je door het ziek zijn, minder dorst en honger hebt. Hierdoor kan de borstvoeding teruglopen. Blijf toegeven aan de vraag van je baby, probeer met regelmaat te drinken en te eten en zorg voor extra rust en comfort voor jezelf. Dan komt de voeding vanzelf weer op peil.
Jouw ziek zijn levert geen gevaar op voor je baby. Immers, hij wordt niet besmet via jouw melk, je baby is al net zolang in contact geweest met de ziekte als jijzelf. Juist moedermelk beschermt tegen infecties.Jij maakt de antistoffen aan tegen de virussen en bacteriën, waarmee contact is geweest en deze krijgt je kleine weer binnen via de melk. Zo bescherm je hem dus met het geven van borstvoeding.
Bronnen: Voedingscentrum, Consumentenbond.nl, wij.nl, 24baby.nl
